Da li ste čuli za “ružno” jezero bez dna?
Jezero Odžikoto ( Otjikoto) je manje od samo dva stalna prirodna jezera u Namibiji. To je jezero u obliku vrtače koje je nastalo urušavanjem kraške pećine. Jezero je proglašeno nacionalnim spomenikom 1972. godine. Jezero je bilo poznato narodu San pod imenom Gaisis („ružno“). Kada su se Herero doselili u to područje, nazvali su ga Otdžikoto (Otdžiherero: „duboka rupa“). Namibijski region Ošikoto, u kome se jezero nalazi, je alternativni način pisanja imena Otdžikoto i ime je dobio po jezeru. Jezero Odžikoto je kraško jezero, što znači da je nastalo urušavanjem pećinskog svoda u krečnjačkom području. Takva jezera su retka u južnoj Africi, zbog čega Odžikoto ima jedinstven karakter.
Jezero Odžikoto nije samo prirodna i istorijska znamenitost – ono je takođe obavijeno lokalnim legendama i mitovima, koji datiraju još iz preevropskih vremena i kolonijalnih ratova. Evo nekih od najpoznatijih:
– Jedna od najrasprostranjenijih legendi među lokalnim plemenima, posebno među narodima Nama i Herero, jeste da je jezero Odžikoto bez dna. Iako naučnici sada znaju da je duboko oko 145 metara, meštani su vekovima verovali da se u njegovoj unutrašnjosti nalazi tunel koji vodi do podzemnog okeana.🔹 Legenda kaže da ako nešto bacite u jezero, to nikada više neće izaći na površinu jer „voda to proguta i odnese u drugi svet“.
– Tokom povlačenja nemačkih kolonijalnih snaga 1915. godine, bacili su tone oružja, novca i vojne opreme u jezero kako bi sprečili da ih Južnoafrikanci konfiskuju. Otuda mit da jezero danas „čuva duhove nemačkih vojnika“.🔹 Legenda kaže da su ronioci koji su pokušavali da izvuku predmete iz jezera osećali hladne ruke koje ih vuku nadole, kao da su „duhovi želeli da sačuvaju tajne rata pod vodom“.
– Stara Himba priča govori o velikoj zmiji koja živi na dnu jezera. Ona je čuvar svete vode i kažnjava one koji oskrnavljuju jezero pohlepom. Ljudi koji su pokušali da uzmu previše ili da zarone bez poštovanja nikada se nisu vratili.🔹 Zmija se ponekad, prema legendi, može videti u magli iznad vode, kako puzi po površini u obliku talasa.
Iako je jezero Odžikoto sada poznato po svojoj prirodnoj lepoti i istorijskim činjenicama, ove legende i mitovi mu daju dodatnu mističnu dimenziju. Lokalno stanovništvo i dalje gaji poštovanje prema jezeru, posmatrajući ga ne samo kao prirodni fenomen, već i kao duhovno mesto koje zahteva poštovanje. Kažu da čak i danas, kada je noć bez vetra, možete čuti zvona – ona iz nemačke kovčege sa blagom, duboko u sebi. A ako pokušate da zaronite sami, voda će vas posmatrati. Ne očima zmije. Čak ni očima duha. Već očima jezera koje pamti.